Darlith flynyddol Prifysgol Cymru

Wedi ei bostio ar 5 Awst 2011
thomascharlesedwards

Thomas Charles Edwards (1837-1900)

Yn edrych fry dros lan môr Aberystwyth, ei freichiau ar led fel petai yng nghanol pregeth dragwyddol, saif cerflun o Thomas Charles Edwards. Efallai nad oes nifer o bobl yn ei gofio heddiw. I raddau helaeth gellir dweud nad yw ei fywyd a’i etifeddiaeth wedi eu cynnwys ryw lawer mewn astudiaethau cyfoes. Bydd darlith flynyddol Prifysgol Cymru, a draddodir eleni (5 Awst) gan yr Athro D. Densil Morgan yn yr Eisteddfod Genedlaethol, yn ymchwilio bywyd y gŵr hwn a wnaeth argraff barhaol ar grefydd a dysg yng Nghymru.

Roedd Thomas Edwards, y mae’r Athro Morgan yn cyfeirio ato fel “Y Tywysog”, yn weinidog Methodistaidd a wnaeth gyfraniad pwysig i grefydd a dysg yng Nghymru ar adeg dyngedfennol yn hanes y wlad.

Ganwyd Thomas Edwards ym 1837 ac fe’i addysgwyd yng Ngholeg y Bala a Rhydychen. Ar ôl ei ordeinio ym 1864, daeth yn weinidog yn Lerpwl, yn pregethu’n rheolaidd trwy Gymru mewn gwyliau pregethu a Chymdeithasau. Roedd yn bregethwr poblogaidd a grymus yn cyfuno eiddgarwch tanbaid yr efengylwr gyda diwylliant yr ysgolhaig.

Ym 1872 cafodd ei benodi’n brifathro cyntaf Coleg Prifysgol Cymru (Prifysgol Aberystwyth bellach), ac fe lywiodd y coleg trwy dreialon ei flynyddoedd cynnar. Fe ymddeolodd ym 1891, ac fe olynodd ei dad yn brifathro Coleg y Bala, gan ei droi’n goleg diwinyddol pur, ac fe arhosodd yno tan ei farwolaeth yn 1900.
Yr Athro Morgan, academydd enwog ar Ddiwinyddiaeth a Chrefydd yng Nghymru, yw Pennaeth Ysgol Diwinyddiaeth, Astudiaethau Crefyddol ac Astudiaethau Islamaidd Prifysgol Cymru Y Drindod Dewi Sant. Bydd ei ddarlith yn cloi wythnos o sgyrsiau llenyddol dan ofal Catrin Beard ym Mhabell Lên yr Eisteddfod sy’n cael ei noddi gan Brifysgol Cymru.

/Gorffen

Sylwadau

Chwilio newyddion

Dewis Categori

Dolenni Tebyg