Hanes y Ganolfan

Canolfan Dylan Thomas yw un o adeiladau mwyaf eiconig Abertawe, ac mae iddi hanes amrywiol a diddorol ers iddi gael ei chodi yn y 19eg ganrif.

Fe’i hagorwyd ym 1825, a bryd hynny, y Ganolfan oedd neuadd y dref mewn rhan lewyrchus iawn o Abertawe oedd yn ffynnu. Bron i ganrif yn ddiweddarach bu’n ganolfan gyflogaeth i ieuenctid ac yna’n goleg technegol. Wedi hynny daeth yn goleg addysg bellach. Yn dilyn ei hadnewyddu yn ystod Blwyddyn Lenyddiaeth 1995 newidiwyd yr enw i Tŷ Llên ac fe’i hail-agorwyd yn swyddogol gan gyn Arlywydd UDA, Jimmy Carter.

Yn 2001 agorodd arddangosfa wreiddiol Dylan Thomas yn y Ganolfan, gan ddenu ymwelwyr o bedwar ban byd. Diweddarwyd yr arddangosfa a’i hehangu i gyd-fynd â chanmlwyddiant ei eni (agorwyd Hydref 2014) ac mae bellach yn galluogi ymwelwyr i gael dealltwriaeth ddyfnach o un o brif ffigurau diwylliannol Abertawe.

Yn dilyn buddsoddiad y Brifysgol yn y Ganolfan, erbyn hyn mae Canolfan Dylan Thomas yn lleoliad sy’n cynnal amrywiaeth o ddigwyddiadau ac achlysuron. Nawr, gyda diben newydd, mae Canolfan Dylan Thomas yn cael ei hadfer i’w gogoniant blaenorol gan gyfuno’r hen a’r newydd i ehangu’r hyn mae’n ei gynnig. Mae’r pwyslais bellach ar arloesi, masnach, busnes ac addysg.